आरोग्य सेवा संचालनालयाच्या संचालकांकडून देलनवाडी व मोहझरी केंद्रांची पाहणी ; आरोग्य सेवा बळकटीकरणावर भर..
न्यू विदर्भ केसरी / फुलचंद वाघाडे..
गडचिरोली, :- आरोग्य सेवा संचालनालय, पुणे येथील संचालक डॉ. विजय कंदेवाड आणि उपसंचालक (आरोग्य सेवा) नागपूर मंडळ डॉ. शशिकांत शंभरकर यांनी नुकतीच आरमोरी तालुक्यातील प्राथमिक आरोग्य केंद्र, देलनवाडी आणि उपकेंद्र, मोहझरी येथे अचानक भेट देऊन पाहणी केली. या दौऱ्यादरम्यान त्यांनी आरोग्य सेवांच्या गुणवत्तेबाबत महत्त्वाच्या सूचना दिल्या.
या पाहणी दौऱ्यात अधिकार्यांनी ‘आरोग्य वर्धिनी’ केंद्रांतर्गत देण्यात येणाऱ्या सेवांचे सविस्तर मूल्यांकन केले..
: दौऱ्याची प्रमुख वैशिष्ट्ये :
आरोग्य वर्धिनीच्या महत्त्वाच्या सेवांचा आढावा: या केंद्रांतर्गत प्रामुख्याने खालील सेवांचा सविस्तर आढावा घेण्यात आला:
१) प्रसूतीपूर्व व प्रसूती पश्चात सेवा: गरोदर मातांची वेळेवर नोंदणी, नियमित तपासणी आणि प्रसूतीनंतर माता व बालकांच्या आरोग्याची काळजी घेण्यासाठी राबवल्या जाणाऱ्या उपक्रमांची पाहणी केली.
२) बालआरोग्य सेवा: लहान मुलांचे लसीकरण, कुपोषण निर्मूलन आणि मुलांच्या वाढीचे नियमित निरीक्षण या सेवांच्या अंमलबजावणीचा आढावा घेण्यात आला.
५) संसर्गजन्य आजार नियंत्रण: क्षयरोग (TB), कुष्ठरोग (Leprosy) आणि मलेरिया यांसारख्या आजारांचे वेळेत निदान, उपचार आणि रुग्णांचा पाठपुरावा या सेवांच्या प्रभावीतेची तपासणी करण्यात आली.
६) असंसर्गजन्य आजार: मधुमेह आणि उच्च रक्तदाब यांसारख्या असंसर्गजन्य आजारांचे स्क्रीनिंग, रुग्णांची नोंदणी आणि औषधोपचारांची उपलब्धता याबाबत सखोल चर्चा करण्यात आली.
आरोग्य सेवा ट्रॅकिंग: गर्भवती महिलांची नोंदणी व त्यांच्या आरोग्य तपासणीसाठी आवश्यक असलेल्या ANC (Antenatal Care) ट्रॅकिंगचा सविस्तर आढावा घेण्यात आला.
स्वच्छता व व्यवस्थापन: आरोग्य केंद्र आणि उपकेंद्रातील स्वच्छता, औषधसाठा, तसेच रेकॉर्ड कीपिंगची पाहणी करण्यात आली. “या पाहणी दौऱ्यात आरोग्य केंद्रांमधील औषधसाठ्याची उपलब्धता आणि गुणवत्तेची तपासणी करण्यात आली. विशेष म्हणजे, रुग्णांना उपचार मोफत मिळावेत यासाठी PMJAY (प्रधानमंत्री जन आरोग्य योजना) अंतर्गत सुरू असलेल्या कामाचा आणि लाभार्थ्यांच्या नोंदणीचा आढावा घेण्यात आला. याशिवाय, सार्वजनिक आरोग्य संस्थांना जागतिक दर्जाच्या पायाभूत सुविधा व उत्तम रुग्णसेवेसाठी आवश्यक असलेल्या NQAS (नॅशनल क्वालिटी अश्युरन्स स्टँडर्ड्स) मानांकनांच्या अंमलबजावणीवर भर देण्यात आला. एनक्यूएएस निकषांनुसार रुग्णालयांचे व्यवस्थापन आणि औषधोपचारांची गुणवत्ता अधिक सक्षम करण्याच्या सूचना संचालकांनी दिल्या, जेणेकरून या केंद्रांमधील रुग्णसेवा अधिक दर्जेदार होईल.”
HMIS इंडिकेटर आढावा: आरोग्य व्यवस्थापन माहिती प्रणाली (HMIS) मधील विविध इंडिकेटर्सचा आढावा घेऊन, उद्दिष्टांची पूर्तता करण्याच्या सूचना देण्यात आल्या.
यावेळी जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ. प्रताप शिंदे, अतिरिक्त जिल्हा आरोग्य अधिकारी डॉ. संतोष कोटूळे, वैद्यकीय अधिकारी डॉ. संजय सुपारे आणि तालुका आरोग्य अधिकारी डॉ. प्रदीप वासनिक हे प्रामुख्याने उपस्थित होते.
वरिष्ठ अधिकार्यांनी केलेल्या या पाहणीमुळे स्थानिक आरोग्य यंत्रणेत अधिक पारदर्शकता आणि उत्तरदायित्व वाढण्यास मदत होणार असून, यामुळे रुग्णांना अधिक दर्जेदार आरोग्य सेवा मिळतील.
डॉ. प्रताप शिंदे
जिल्हा आरोग्य अधिकारी, गडचिरोली.

